Skip to main content

සූර්යය ආකර්ෂණ ශක්තිය

සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලයේ අඩංගු මුලද්‍රව්‍ය ප්‍රමාණයෙන් 99.8% ක් ම ඇත්තේ සූර්යයාඅ සතුවය. එහි ස්කන්දය පෘතුවියේ ස්කන්දය මෙන් 333000 වාරයක් යැයි  ගණන් බලා තිබේ. මේ ප්‍රමාණය සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලයේ යෝධ ග්‍රහයා ලෙස සැලකෙන බ්‍රහස්පති ගේ ස්කන්දය මෙන් 1047 ගුණයකි . හිරුගේ ස්කන්දය මෙතරම් අති විශාල අගයක් ගැනීම නිසා එහි මතුපිට බලපවත්නා ගුරුත්වාකර්ෂණ බලපෑම ද අති විශාලය . සූර්යයා මත බලපවත්වන ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය පොලව මතුපිට ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය මෙන් 28 ගුණයකි . එම නිසා පොලාවේදී Kg 45 ක් බර මිනිසෙකු හිරු මතුපිටදී Kg 1270 ක් බර වනු  ඇත්තේය. සූර්යයා තමා වටා ගමන් කරන ග්‍රහලෝක , ග්‍රාහක ,දුමකේතු ආදී වස්තුන් අල්ලා බැඳ තබාගෙන ඇත්තේ මෙම දැවැන්ත ගුරුත්වාකර්ෂණ බලයේ උපකාරයෙනි . සූර්යය ගුරුත්ව බලය කෙතරම් විශාලද යත් එමගින් සූර්යයා තැනී ඇති වායුන්ද එහි මද්‍යය දෙසට ඇද ගනී . මෙම වායුන් අදික උණුසුමින් සහ පිඩනයකින් යුතුව දිගටම ප්‍රසාරණය වන්නට උත්සාහ නොකරන්නට සූර්යයාගේ හැඩය එහි ගුරුත්වය විසින්ම බිඳ දමනු නිසැකය . ඇත්ත වශයෙන්ම සූර්යයාගේ හැඩය සහ ප්‍රමාණය තිබෙන තත්වයේම රැඳී ඇත්තේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය මගින් සූර්යය කේන්ද්‍රයේ එල්ලයේ ඇති කරන බලයත් අදික පීඩනය ප්‍රසාරණය වන වායුන් අතරත් ඇතිවූ සමතුලිත තාවයෙනි .

සූර්යයාගේ සිට ඇති දුර අනුව යම්කිසි වස්තුන් මත ඇති කරන ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය වෙනස් වන බව අය්සෙක් නිවුටන් නමැති විද්‍යනයා විසින් මීට වසර 300 කට පමණ පෙර සොයා ගෙන ඇත .සූර්යයා සහ වස්තුව අතර ඇති දුර r නම් සූර්යයා මගින් එම වස්තුව මත ඇති කරන ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය (F) පහත සඳහන් සමීකරණයට අනුව දුරෙහි වර්ගයට අනුලෝමව සමානුපාතික වේ .

            F α 1/(r2 )              .    (1)

සූර්යයා සහ පෘතුවිය අතර ඇති දුර අනුව සූර්යයා මගින් පෘථිවිය මත කරන ගුරුත්වාකර්ෂණ බලය පෘතුවියේ ගුරුත්වාකර්ෂණ බලයෙන් 0.0006 ගුණයෙකි. මේ නිසා පෘථිවියට සූර්යයාගේ ග්‍රහණයට හසු නොවන ලෙස තමා වටා බ්‍රමණය වන චන්ද්‍රයෙකු තබා ගත හැක .


රූපය : විශ්ව චිත්‍ර කලාව භාවිතා කොට චිත්‍රයට නගන ලද ‘Blue doom’ නැමති සංකල්පය

Comments

Popular posts from this blog

සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලය

සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලය යනු සූර්යා පෘතුවිය ඇතුළුඅනෙක් ග්‍රහයන් හා උප ග්‍රහයන් අයත් පද්දතියි. මෙය ඉංග්‍රීසියෙන්  අප Solar System යනුවෙන් හඳුන්වමු.  සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලය සතු ග්‍රහයින් ගණන 9 කි.  එනම් බුද, සිකුරු , පෘතුවිය , අගහරු , බ්‍රහස්පති, සෙනසුරු , යුරේනස් , නෙප්චුන් , ප්ලුටෝ. එය සතු උප ග්‍රහයින් ගණන 165 කි. තවද  වාමන ග්‍රහයින් දෙදෙනකු ( Ceres, Eris  ) සහ ඔවුන් සතු උපග්‍රහයින් 4 දෙනෙකුද,  කූපර් පටියේ ඇති වස්තූන්, වල්ගාතරු, උල්කා (meteoroids) සහ අන්තර් ග්‍රහලෝක දුහුවිලි වලින් මෙම සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලය සමන්විත වේ. සෞර ග්‍රහ මණ්ඩලය පිලිබඳ 20 වන සියවසේ විද්‍යනයන් මෙසේ අදහස් දක්වති :   නුතන තාරකා විද්‍යනයෝ සූර්ය ග්‍රහ මණ්ඩලය සැදී ඇත්තේ ග්‍රහයන් 8 දෙනෙකුගෙන් බව පවසති . එයට හේතුව ප්ලුටෝ ග්‍රහයකු නොවන බවට අදහසක් ඉදිරිපත් වී ඈති නිසයි . එහෙත් මෙහි සත්‍යය අසත්‍ය තාව තවම හරි හැටි ඔප්පු වී නැත   තවත් විද්‍යනයන් පිරිසක් පවසන පරිදි දහවැනි ග්‍රහයකු උපත ලබමින් සිටී . මීට වසර කීපයකට ප්‍රථම ආචාර්යය බර්ඩ්, හේලිගේ වල්ගා තරුවේ ගමන් ගැන අද්‍යනය කරමින් සිටියදී නෙ...

සූර්යයා

අපගේ නිර්මාණ කරුවා : මහා පොළොවේ වෙසෙන්නන්ට සූර්යයා තරම් වැදගත් අන් ආකාශ වස්තුවක් නොමැත. කාන්තාවකගේ මුහුණේ සුන්දරත්වයේ පටන් පොළොවේ අයිස් යුගය දක්වා පරාසයක වූ විවිද බලපෑම් සූර්යයා පදනම් කොට ගෙන තිබේ . විවිද ජන කොටස් වල ආරම්බය පිලිබඳ පැරණි කතන්දර වලටද සූර්යයා සම්බන්ද කෙරේ . සිංහලයින් හැඳින්වීමට යොදා ගැනෙන ‘හෙළ’ යන පදය සූර්යයා හැඳින්වීමට යොදා ගන්නකි .සූර්යයා පිලිබඳ තාරකා විද්‍යාත්මක ඇසකින් බැලීම ආරම්බ වන්නේ ක්‍රිස්තු පූර්ව යුගයට අයත් චීන ලේකන වලිනි .සූර්යය ග්‍රහණයක් පිළිබද කල්තබා අනාවැකි පලකිරීමට නොහැකි වූ සයි හා හෝ නම් තාරකා විද්‍යනයන් දෙදෙනකුගේ හිස ගසා දැමු බව මෙවන් එක් චීන ලේකනයක සඳහන්ය . මේ සූර්යය ග්‍රහණය සිදුවී ඇත්තේ ක්‍රි .පූ 2137 ඔක්ටෝබරයේදීය . හිරු ලප පිලිබඳ යයි සැලකිය හැකි පළමු සටහන තබා ඇත්තේ ක්‍රි . පූ  800 චීන ජාතික විද්‍යනයෙක් විසිනි . ඔහු දීප්තිමත් ‘ හිරු මත වූ අඳුරු පෙදෙස් ‘ වර්ගයක් පිලිබඳ සටහනක් තබා ඇත . ක්‍රි .පූ 5 වැනි සියවසේ ග්‍රීසියේ ඇතැන්ස් නුවර සිටී දාර්ශනිකයකු වූ ඇනක්සගොරස් සූර්යයා ගිනියම් වූ ගිනියම් වූ යෝධ යකඩ ස්කන්දයක් යයි කීවේය . ඊගස්පොටාම් නම් ...

හිරු ලප

සුර්යය උදාව විශ්වයේ සිට  දෙවන ලෝක යුද්ධය පවතී කාලයේදී රේඩාර් තරංග අවහිර කිරීමට සතුරන් උපයෝගී කරගන්නා උපක්‍රම සොයා බැලු බ්‍රිතාන්‍යය ඉංජිනේරුවරයකු වූ ජේම්ස් ස්ටැන්ලි බොහෝ අවස්තාවලදී ඊට වගකිව යුත්තේ සූර්යයා බව සොයා ගත්තේය . ඇතැම් වකවානු වලදී පෘතුවියේ පණිවුඩ හුවමාරු කටයුතු වලට හිරුගේ ක්‍රියාකාරිත්වයයන් බරපතල බාධා ඇතිකරයි . සූර්යයා වරින් වර පෙන්නුම් කරන මේ ප්‍රචණ්ඩ වකවානුව ‘සූර්යය ක්‍රියාකාරී වකවානුව ’ ලෙස හෝ ‘හිරුගේ සුළි සුළං’ අවධි ලෙස තාරකා විද්යන්යයෝ හදුන්වති . ‘හිරු ලප’, ‘ගිනි දැල් (flares )’ හා ‘ගිනි ආරුක්කු (prominences )’ මේ කාලයේ පසුවන හිරු වෙතින් දක්නට ලැබෙන ප්‍රධාන ලක්ෂණයන්ය . දැවැන්ත රේඩියෝ , පාරජම්බුල හා එක්ස් කිරණ ප්‍රවාහයන්ද කලබුන හිරුගෙන් පිටවනු පොලවේ පිහිටි රේඩියෝ දුරේක්ෂ මගින් හඳුනා ගෙන තිබේ . නමුත් සූර්යයාගේ මේ කැළබිල්ල පවතින්නේ කිසියම් කාල සීමාවක් තුල පමණි. ඉන්පසු මෙවන් අවධි 2 ක් අතර කාල පරිච්චේධය ගෙවී යන්නේ බොහෝ විට වැඩි කලබලයකින් තොරවය. හිරුගේ කැළබිලි සමග හිරු ලප ක්‍රියාකාරිත්වයේ වැඩිවීමක් සිදුවනු දැකිය හැක . බොහෝ අවස්ථාවල මේ සිද්දීන් දෙක එකට සමපාත වේ....